Rosocha - Rosocha (Willmannshöhe, Willmannsdorfer-Hochberg, Willmannsdorfer Hoch-Berg, Roszocha, Rosochata) jeden z najwyższych (464 m n.p.m.) szczytów Chełmów na Pogórzu Kaczawskim w Sudetach Zachodnich, a zarazem wspaniały punkt widokowy, choć niestety obecnie ograniczony poprzez zarastające szczyt drzewa, przesłaniające pyszny, rozległy widok na panoramę Niziny Śląsko-Łużyckiej z Legnicą, południową część Pogórza i Gór Kaczawskich, a nawet samych Karkonoszy w tle. Na szczęście widok na wspomnianą nizinę dostępny jest z położonej poniżej kulminacji (452 m), będącej rozległym spłaszczeniem grzbietu, tj. miejsca z ruinami d. niemieckiej radiostacji, do której wiedzie sfatygowana obecnie szosa asfaltowa ze wsi Stanisławów, położonej na zboczu wzgórza, w odległości ok. 1,5 km.
Trochę nudnych informacji, choć koniecznych dla całości: ....niewielkie wzniesienie, w kształcie rozległego kopca, o dość stromych zboczach, z wyraźnie podkreślonym stożkowym wierzchołkiem ma w części szczytowej, co czyni wzniesienie rozpoznawalnym w terenie. Wzniesienie wznosi się w północno-zachodniej części Wzgórz Złotoryjskich, w środkowo-północnej części Parku Krajobrazowego „Chełmy”. Wzgórze zbudowane ze skał metamorficznych należących do metamorfiku kaczawskiego. Środkowa część wzniesienia, stanowiąca część dawnego wulkanu, zbudowana z bazaltu mioceńskiego, otoczona jest łupkami i fyllitami starszego paleozoiku. Zachodnie zbocza zbudowane są ze skał osadowych górnego permu. Niższe partie zbocza przykrywają utwory soliflukcyjnych, a u podnóża występują osady glacjalne, fluwioglacjalne. Szczyt wzniesienia częściowo, porośnięty lasem lasem liściastym, z niewielką domieszką drzew iglastych. Zbocza góry zajmują górskie łąki i nieużytki, miejscami występują kępy drzew liściastych. Ciągi drzew i krzaków, rosnące na zboczach wyznaczają dawne miedze i polne drogi. U podnóża wzniesienia, po południowo-wschodniej stronie, położona jest wioska Stanisławów, d. Willmannsdorf.
Rosocha była od dawna uznanym punktem widokowym: już przed 1890 r. na wierzchołku stała gospoda i murowane 2-piętrowe schronisko z salą restauracyjną i tarasem widokowym (vide:

). W okresie międzywojennym, po przejęciu władzy przez nazistów, jak już wspomniałem, na niższym wierzchołku Rosochy zbudowano budynek z radiostacją krótkofalową dużej mocy, która przed wybuchem II wojny była obiektem szkoleniowym, zaś w czasie wojny pełniła nierozpoznane do dziś funkcje militarne, na temat których pełno jest do dziś spekulacji. Budynkowi towarzyszyły różne obiekty towarzyszące, a także dwa stalowe maszty, których betonowe podpory są do dziś widoczne w pobliżu obiektu (wg niektórych opracowań były to maszty drewniane, jednak miejscowi znawcy tematu, z którymi rozmawiałem, kategorycznie to odrzucają, traktując tę tezę wprost jako bzdurę). Samo schronisko, obok swych funkcji turystycznych, służyło jako kantyna dla żołnierzy Wehrmachtu pełniących służbę w radiostacji. Tak działo się do końca wojny. Po jej zakończeniu szczyt był przez pewien czas niedostępny, bo został przejęty przez wojska radzieckie, które zajęły budynek radiostacji – jednak opuszczając go, wymontowawszy zeń wszystkie urządzenia, zniszczyły schronisko, najzwyczajniej wysadzając je w powietrze, rzekomo z obawy przed Werwolfem. Z dawnego schroniska właściwie nie pozostało nic, nie licząc studni i garstki gruzów wtopionych w wszędobylską roślinność. Podobny los spotkał większość okolicznych, jakże licznych schronisk Pogórza i Gór Kaczawskich.
Dopiero w latach 90. na szczycie postawiono drewnianą chatkę schroniska samoobsługowego, nazwanego „Marianówka”, zawiadywanego przez PTTK w Jaworze. Przez Rosochę biegną dwa szlaki turystyczne: czerwony, zwany „Szlakiem Brzeżnym” z Myśliborza do Złotoryi, i szlak niebieski, tzw. „Szlak Kopaczy” z Sichowa do Leszczyny.
Festung, opracowanie własne, 27.08.2010.